[Podstawy] Charakterystyka materiałów

[1411]

Odzież z jakiej korzystamy, jest wykonana z różnych materiałów i choć obecnie na rynku przeważają syntetyki lub materiały hybrydowe, to jest z domieszkami sztucznymi do naturalnych (częściej jest to raczej dodatek naturalny do bazy syntetycznej), wciąż gdzieś można zdobyć ubrania z materiałów naturalnych. Wydaje mi się, że głównie Fjallraven, demobil i szmateksy, ale nie prowadziłem dokładnego śledztwa w tym kierunku.
Dzisiaj krótki przegląd właściwości kilku najpopularniejszych materiałów, skierowany głównie dla początkujących. Proszę pamiętać, że są to ogólniki, a jakość tkaniny, ilość dodatków itp. mają także wpływ na właściwości termiczne oraz przepuszczalność danego materiału. Być może także wasze ciało nie będzie odpowiednio reagować na dany materiał, jak opisałem to poniżej w przypadku goretexu czy softhellu.

Wełna

Zalety
- naturalna wełna posiada znakomite właściwości izolujące, nawet jeśli jest mokra, co pozwala utrzymać ciepłotę ciała także przemoczonemu człowiekowi
- w zetknięciu z ogniem raczej się tli niż pali, nie "łapie" iskier z ogniska, zatem nie wypalimy sobie w nie dziur przez nieuwagę

Wady
- gdy nasiąknie wodą, staje się ciężka
- długo się suszy
- noszona bezpośrednio na skórę, podrażnia i "gryzie", ale do tego można się przyzwyczaić
- może się skurczyć po praniu, zwłaszcza przy wysokiej temperaturze (obecnie mamy program wełna, czy włókna naturalne w pralkach, ale pamiętać należy), zaleca się temperaturę 30° C choć niektóre mocniejsze wełniane ubrania wytrzymają 40°C (należy sprawdzić)
- gdy jest mokra, staje się podatna na rozciąganie czy wirowanie, tak więc nie należy jest zanadto wyżymać, wirować (niższe obroty w pralce)

Bawełna

Zalety
- tkanina wytrzymała
- umożliwia skórze oddychanie (obecnie wiele koszulek bawełnianych posiada sztuczne domieszki i z oddychaniem już nie jest tak kolorowo)
- wchłania pot
- nie podrażnia naskórka, nadaje się więc na bieliznę
- zwęglona w puszce, jest znakomitym materiałem do łapania iskier z krzesiwa współczesnego, jak i kowalskiego
Wady
- ciężka po przemoczeniu
- kurczy się, jeśli schnie w zbyt wysokiej temperaturze
- znacznie delikatniejsza od wełny, w zasadzie w miarę łatwo ją rozerwać, na przykład zahaczając o gałąź
- nie grzeje ciała, słabe właściwości izolujące

Flanela

Dawniej mieliśmy do czynienia z flanelą bawełnianą lub wełnianą. Obecnie jest to głownie flanela mieszana, do produkcji której dodaje się włókien syntetycznych i kwestie oddychania materiału już nie są tak doskonałe.

Zalety
- splot włókien jest dość gęsty, a więc posiada dobre właściwości izolacyjne
- przyjemna w dotyku, nie podrażnia naskórka
- jest higroskopijna, dobrze zatrzymuje wilgoć
- bawełnianą także można zwęglić i użyć jako rozpałki do łapania iskier
Wady
- oddycha w mniejszym stopniu od bawełny
- łatwo się mechaci
- może się kurczyć po praniu, najlepiej prać ją w temperaturze 30°C jeśli nie jesteśmy pewni składu, jednak i to nie daje nam gwarancji - w grę wchodzi także jakość użytych w produkcji flaneli włókien

Len

W zasadzie trudno o outdoorowe ubrania z lnu, ale można uszyć samemu,czy zlecić w zakładzie krawieckim.

Zalety
- przewiewność lnu sprawia, że jest to idealny materiał na ubrania letnie, gdy temperatura powietrza zwala z nóg
- materiał bardzo trwały, który wytrzyma wiele prań i długo będzie nam służył
- naturalny len posiada właściwości antybakteryjne, co sprawia że ubrania lniane po zapoceniu, nie wydzielają przykrego zapachu
Wady
- w zasadzie, z naszego punktu widzenia len nie posiada wad - jego skłonność do gniecenia się, jest wadą wizualną
- po zwęgleniu w puszce, doskonała rozpałka

Polar

Zalety
- lekki i wytrzymały
- nie wchłania wilgoci
- doskonale nadaje się na trzecią warstwę (ubiór na cebulkę), chroniąc ciało przed niskimi temperaturami
Wady
- wykonana ze sztucznego tworzywa, nie oddycha
- nie chroni przed przenikliwym wiatrem
- zajmuje sporo miejsca w plecaku
- łatwość wypalania dziur od iskier, materiał się topi od żaru, więc może dojść do brzydkich poparzeń w przypadku nie zdjęcia go z siebie przy pożarze.

Goretex

Zalety
- zatrzymuje wilgoć z zewnątrz, odprowadza z wewnątrz
- chroni przed wiatrem
Wady
- w przypadku obuwia mam niejakie obiekcje w działaniu membrany goreteksowej (moje stopy nie są zadowolone z tego materiału)

Softshell

Zalety
- ubrania wykonane z tego materiału są lekkie i łatwo się kompresują do niewielkich rozmiarów
- nieźle kumuluje ciepło
- niektórzy twierdzą, że wspaniale oddycha, jednak tutaj jak w przypadku tkaniny Goretex, mam mieszane uczucia (kwestia indywidualna)
- chroni przed wilgocią i małym deszczem
Wady
- po każdym praniu, lub większym przemoczeniu, należy impregnować ubiór
- iskry wypalają dziury w materiale

Znajomość właściwości materiałów to jedna kwestia, drugą zaś jest umiejętne łączenie ich w sprawnie działający komplet ubrań. Najbanalniej można sto sprowadzić do zasady nie mieszania ciuchów syntetycznych z naturalnymi, gdyż nawet zwykły bawełniany tshirt, słabo reaguje z softshellem. Sprawa dla indywidualnego przećwiczenia.

[BowHunter]

No jak wspomniany został Gore-Tex, to i SympaTex też. Wszak to także tkanina. Jest to materiał hydrofilowy, który pochłania wilgoć z ciała i odprowadza ją na zewnątrz, w zasadzie tak samo jak Gore-Tex.
Jej kluczowe cechy, to wykonanie w 100% z poliestru i polieteru. Jako membrana bez porów, działa na zasadzie absorpcji i transportu wilgoci. Dodatkowo zapewnia wodoodporność, wiatroszczelność i oddychalność. No i najważniejsze, to nadaje się do recyklingu i jest biodegradowalna. Mam buty motocyklowe Vanucci RV6 Performance właśnie z tą membraną i niezależnie od warunków na drodze, noga zawsze była sucha.